Ktitor je knez Stracimir, brat velikog
Župana Stefana Nemanje. Hram je građen od 1180. do 1190. godine.
Knez Stracimir je umro oko 1190. godine, dok je manastir završen neku
godinu ranije. U Studeničkom tipiku, sačinjenom između 1204. i 1207.
godine, kada je Sveti Sava bio iguman ovog manastira, Bogorodica
Gradačka se pominje kao jedno od šest crkvenih središta čije starešine
učestvuju u izboru studeničkog igumana.
Osnova crkve je pravougana, dužine
29,75m. Po arhitekturi, to je veoma prostran hram sa trodelnim oltarskim
prostorom na istočnoj strani, sa zvonicima i visokom središnjom kupolom
čiji je raspon skoro 12m.
Turci su delimično rušili i od nje pravili islamsku bogomolju, no Srbi
su je uporno obnavljali. Prva obnova izvršena je 1834. godine, a druga
znatno obimnija, 1856. godine. Radikalno je promenjen spoljašnji izgled
hrama. Uverenje da barokni stil ne odgovara staroj čačanskoj crkvi,
pokrenulo je novu restauraciju da bi joj se vratio srednjevekovni oblik.
Uzorci su traženi u starim raškim hramovim.
Ikonostas čačanske crkve izuzetno je velika, razvijena, višespratna celina koju čine pet oslikanih zona, u raskošno rezbarenom tkivu oltarske pregrade smešteno je 48 ikona.
Ovde su nađena stara zvona zakopana u
zemlji. Na jednom od njih otkriven je natpis na staroslovenskom,
koji kaže da je zvono poklonio gradački mitropolit Nikifot, a na
drugom da je zvono dar Presvetoj Bogorodici Gradačkoj iz
1454.godine. Zvono je jedno od najstarijih u Srbiji.
U riznici čačanske crkve nalazi se više starih rukopisnih knjiga.
Najznačajnije je četvorojevanđelje, poznato u nauci kao „čačansko“.
Bogorodica Gradačka poznata je kao nekadašnji
manastir Gradac.
Ovaj naziv upućuje na postojanje naselja u blizini bogomolje
podignute krajem 12. veka.
Prvi pomen o slovenskom naselju na mestu gde je danasnji Čačak nalazimo u Studeniničkom tipiku, koji je pisao Sveti Sava.
Crkva se nalazi u samom centru Čačka.
назад на главну страну
www.pravoslavlje.nl webmaster@pravoslavlje.nl Фото и текст обрада Ненад Глишић главни сарадник сајта ( само ако су видно назначени ).
Copyright © 2005 -